Эзелки кайрыктарга жан киргизип, заманбап баалуулуктар менен айкалышкан күүлөрдү жаратып, элибиздин демин арттырып, түптүүлүгүн даңазалап турган, ар кандай аспаптарда ойногон жана ал аспаптарды ѳз колу менен жасап келген кыргыздын көрүнүктүү таланты Асылбек Насирдинов Кыргыз салттуу музыка жумалыгына карата 25-апрелде Т.Сатылганов атындагы Кыргыз улуттук филармониясында “Улуу кѳч” аттуу чыгармачылык кечесин тартуулаганы турат. Бул тууралуу Асылбек агабыз менен чакан маек курдук.
Эл жана мамлекет – бир бүтүндүк. Мамлекеттик жетекчилер -элдин жүзү. Бирок жетекчилерибиз кандайдыр бир себептерден улам кызматтык туруксуздуктун туманынан чыга албай келүүдө.
Же, Кочкор өрөөнүнүн аталышынын пайда болушу
Кочкор өрөөнүнүн аталышы кандайча пайда болгонунун себебин Черикчинин жети баласынын бир баласы Караменденин баласы Өмүрдүн башынан өткөн окуя аркылуу баяндадым.
Сөз деген эмне? Сөз деген миңдеген жылдар бою муундан-муунга өтүп, өнүктүрүлүп келген ыйык дөөлөт, улуу мурас, жан дүйнөбүздүн азыгы.
Адамдын төрөлүп, тили чыгып, өмүрүнүн соңуна чейинки тирүүлүгү сөз менен коштолот. Баары сөздө уюган. Акыл-ойдун, асыл түшүнүктөрдүн баары сөз аркылуу таралат.
Ата-бабаларыбыз таамай айтылган сөздүн күчү менен жоолашкандарды эпке келтирип, сөздү туу тутуп жашап келишкен.
Бул суроого бардыгыбыз тең азыркы мамлекеттик бийлик бутактарында отурган кызматчылардай болбош керек деп бир ооздон жооп беребиз. Бул – белгилүү жагдай. Бул суроонун учурга тиешелүү экенин эске албаган күндө деле ар бирибиз олуттуу түрдө карай турган маселе катары кабыл алсак жөндүү болмок. Алдыда шайлоолор турганда бул суроого ар бирибиз орток бир ой корум чыгарып, коомдук көз карашты калыптандырып чыгууда аракет кылалы.
Улуттук идеологияны иштеп чыгуудагы асыл вазыйпаны аркалаган жана жаңы саясый элитаны түзүүдөгү милдетти аркалайм дегендерге жардам катары сунушталган ой-толгоолор
Кыргыз кызы – кыргыз улутунун күзгүсү. Бир аксакал: “Кыргыздын куту кыздардын чачында сакталат” деп айтты эле. Анын сыңарындай кыргыз коомунда, үй-бүлөдө болсун, коомчулукта болсун, тарбияда болсун кыздардын орду абдан чоң. Ырас, улуттун жүзү болгон соң, улуттук баалуулуктарды, каада-салтты, салттуу билимдерди кыздар алып жүрүүгө милдеттүү. Ал үчүн албетте, акыл-көрөңгө, дээр, зээн ордунда болууга тийиш. Анда эмесе, коомчулукта кыргыз кызын жигиттерибиз кандай болсо деп ойлойт, назар салалы.
«Кызы бардын – ыракаты бар»
Кыргыздар “Кыздын кырк чачы улуу» деп кыздарды сыйлап өзгөчө мамиле жасашкан, үйгө көрк берген гүлдөй тутуп аны назик асырап алышкан. Кыз өзүнүн үйүндө мейман деп саналгандыктан, бир эле өзүнүн үй-бүлөсүнө эмес, туугандарына, кошуналарына, бир көчөдө жашагандарга тегиз, түз, калыс, жылуу мамиле жасап, аларды сыйлап, ыйбаа кылып, улууларга адептүүлүгүн көрсөтүп, кичүүлөрүнө үлгү болуп өскөн. Кыздарды тарбиялоодо эненин ролу жана жоопкерчилиги чоң. Бүгүн биз гезит аркылуу жаш энелерге, чоң апаларга, эже-жеңелерге кайрылып, кыз тарбиясы тууралуу сөз кылууну туура таптык.
(Сүрөт “Кийиз дүйнө” фестивалынан)
Айгерим БАЙТИКОВА Тγштγк Кытай технологиялык университетинин (SCUT) магистранты, Соода жана Экономика факультетинин студенти
Гуанчжоу Кытайдын субпровинциялык маанидеги ири шаары. Расмий маалыматка караганда, шаарда 13 миллиондон ашык адам саны катталган. Гуанчжоу түштүк кытайдын саясый-экономикалык, илимий-техникалык, маданий жана транспорттук, ошондой эле финансылык борбору катары стратегиялык маанилүү ролду ойнойт. Шаардын эки миң жылдык тарыхы бар. Байыркы заманда Кытайдын деңиздеги жибек жолунун баштапкы пункту Гуанчжоу болгон. Бирок ал убакта шаар такыр башкача айтылчу. Бул шаар негизинен Кытайдын түндүктөгү салттуу шаарларынан тилдик өзгөчөлүгү жана климаттык шарты менен кескин түрдө айырмаланып турат. Ал эми кыргызстандыктар үчүн Гуанчжоу дүйнөлүк өндүрүш жана сооданын көргөзмөсү (CECF, Canton Fair) жана жайнаган дүң базарлардын очогу катары белгилүү. Ушул жерден көпчүлүк мекендештерибизде калыптанган стереотипти дароо четке кагып айта кетейин, бул шаар эч кандай арзанчылыктын шаары эмес.
ЖАҢЫНЫ КАРМАБАЙ, ЖАКШЫНЫ КАРМА
Баардык нерсенин мөөнөтү бар: жакшынын, жамандын, ыйдын, ырдын. Утуру келген мөөнөттүн учурун бил – жакшысын кармасаң, жаманы кайып өтүп кетет. Эгер жаманын кармасаң – жамандан запкы тартасың, кыйналасың, жакшыга зарыгасың. Ошондуктан мөөнөттү башкара бил, жаманды өткөзүп ий, кармаба.