БАЛАНЫ ҮЙЛӨНДҮРҮҮ САЛТЫ
Адамдын жашоосундагы эң негиздүү окуя – бул үйлөнүү. Үй-бүлө күтүү – бул ар бир адамдын жашоосундагы өтө чоң маанилүү нерсе жана олуттуу учур. Адамды бакытка бөлөгөн, же тескерисинче азаптуу жашоо берген – бул баш кошуу. Ушуга өтө чоң маани берип жашаган оң.
ТАТТЫБҮБҮ ТУРСУНБАЕВА
Актриса менен алгачкы таанышуум 1967-1975-жылдар аралыгында Таттыбүбү Турсунбаева өзү тартылган көркөм тасмалары аркылуу Кыргызстанга, СССР аймагына кеңири тааныла баштаган. Айрыкча актриса түшкөн “Ак Мөөр” тасмасындагы Ак Мөөрдүн, “Отко таазим” тасмасындагы Уркуянын образдарын керемет боектор менен экранга алып чыккандыктан, жалпы эл, кино сынчылар, коомчулук кызуу талкууга алып, актрисага болуп көрбөгөндөй аброй жана атак-даңк тартуулай баштаган. Актрисанын суйкайган сулуу келбети, жан дүйнөсүнүн ажарын ачып турган ай жаркын күлкүсү кимди болбосун кары-жашына карабай өзүнө оп тартып, ал тартылган тасмалардын ажарын ачып, көрүмдүүлүгүн арттырып турчу. Эгерде жогорудагы тасмалардын баш каармандарын Таттыбүбү эже аткарбаганда, алар калк сүйгөн тасмаларга айланбай калышы толук мүмкүн эле. Мен ал жылдары мектептин окуучусу элем. Таттыбүбү Турсунбаева катышкан ар бир тасманы ынтаа коюу менен көрүп, эжени жакын адамымдай сезип, аманчылык болсо таанышсам деген баео сезим менен жашап жүрчүмүн… Толугу менен
“Назар манасчы камчынын бүлдүргүсүн эт бышым айткан, Жеңижок акын аккан сууну жети күн ырдаган деген сөздөр” эл ичинде айтылып келет. Мунун өзү кыргыздар сөз өнөрүн жогору баалап: “Өнөр алды кызыл тил” деп баа бергенинен, теги манасчылык, (жомокчулук, эпос айтуучулук) жана акындык (төкмөлүк, ырчылык) өнөрдү бийик тутканынан кабар берет. Эми ошол улуулардан калган баалуу чыгармалардын толук бойдон сакталып калышына улуу элдин байыртан келе жаткан УСТАТ-ШАКИРТ ыкмасынын опол тоодой орду бар экени талашсыз. Элибиз устат күтүүнү өнөр үйрөнүүдөгү мектеп, ал эми шакирт тарбиялоону артына из калтырып, улуудан калган мурасты түбөлүк сактоо, кийинки муунга тапшыруу деп эсептешкен. Учурда XXI кылымда жашаганыбызга карабай бул ыкма дагы да маанилүүлүгүн сактап уланып келе жатат.
Жакында Кыргыз Республикасынын Улуттук китепканасына улуу акын Алыкул Осмоновдун ысымы ыйгарылып, «Кылым бүтүп дүйнөдөн жок болсок да, кайра кайтып жолугушчу жолдор бар…» аттуу китеп көргөзмөсүнүн ачылышы жана акындын жаңы чыккан 2 томдук “Тандалган чыгармаларынын” бет ачаар аземи болуп ѳттү.
Сүрөтчү-промграфик Майрамкул АСАНАЛИЕВ жакында адаттан тыш сапарга чыгып келгендиктен, андан жаңылык угууга, маалымат алууга шашылдык. Эмесе, анын … күндүк саякаты боюнча куруп берген кызыктуу маегине көңүл буралы.
(Же, кыргыз олуясынын күч-кыймылын заманбап спорттун супер чемпиондору менен салыштырганда…)
Эмнегедир жашоомдо тоскоолдуктар өтө көп болгондуктан, мени айрым суроолор кызыктырды: адам өзгөрүп, өсүп жана андан ары өркүндөш үчүн эмне кылыш керек? Канткенде ал бийиктикке, жетишкендикке жетет? Башкалардын бийик деңгээлдеги жетишкендиктеринин сыры эмнеде?
7-декабрь күнү Токтогул Сатылганов атындагы филармонияга келген элдин саны арбын болду. Конңерт башталаар алдындагы элдин маанайынан алар жаңы бир нерсени жана качанкы бир жылуулукту күтүп аткандарын байкадым.
Ондогон жылдардан бери, замандын оош-кыйышына карабай элибиздин тамырын таанууга, таанытууга салым кошкон салмактуу иштерди жасап, үзүрлүү мээнет кылып келаткан «Бакдөөлөт» коомдук фонду дагы бир иш-аракеттин натыйжасын элге алып чыкты.
Жаштардан жаңы долбоор
Кыштын кычыраган мезгили башталды. Эртең мененкисин да, түштө да, кечкисин да Бишкек ичинде дароо унаага түшүп кетүү оңой эмес. Үшүгөн мектеп окуучусуна да, кары-жашына да аялдама көпкө чейин унаа күтүп калууга туура келүүдө.
Күткөн маршруттук таксиңе же автобусуңа батып кетсең да жакшы, болбосо, кайра кийинкисин күтүп, сабакка же ишиңе кечигип, суукта убара чегип, кыжалаттанып, жол тиктеп жалдыраган боюнча күнөөнү кимге коёруңду билбей тура бересиң.
Көрсө, мындай жагдайды да жеңилдетсе болот экен!
«Тѳрѳкул балдарын улам бирден колго алып, акыркы жолу ѳѳп-жыттап коштошту: – Кош болгула, Нагый, кымбатым, жолдо балдарды абайла.
Ал үй-бүлѳсү түшүп кетип бараткан вагондон кѳзүн албай катып турду. Кѳмѳкѳйүн кѳз жашы муунтуп, аза боюн коркунуч сезими каптап, кара терге түштү…»